Tour de Kortebaan (8): Regen in het noorden

11 juli 2020 09:51

Voorlopig zijn alle kortebanen afgelast. Naast het gemis van de sport betekent dit ook dat de liefhebbers dit jaar geen reis maken langs al die gezellige dorpen en steden die een kortebaandraverij organiseren. Voor de redactie van Kortebaandraverijen.nl is dit onaanvaardbaar. Wij gaan daarom op de fiets in negen weken langs alle kortebaanplaatsen, halen herinneringen op en hebben onderweg bijzondere ontmoetingen met betrokkenen vanuit de sport. Via social media kun je onze reis op de voet volgen. Ook houdt hoofdredacteur Mathieu je op de hoogte in dit blog. Vandaag editie 8, etappe 7: Regen in het noorden.

Het was in de zomer van 1993. Wij hadden een NS -Zomertoer. Drie dagen mochten wij samen met vader en moeder onbeperkt met de trein mee. Uiteraard namen wij het ervan en gingen zo ver mogelijk. Dus gingen wij ook naar Groningen. Op het station huurden wij NS -fietsen en gingen de hele dag de regio in met als einddoel het entrainement van Marian Vos in Zevenhuizen. Onderweg kregen wij een ijsje. Achteraf blijkt dit langs de baan van Roden te zijn geweest. Marian Vos trainde onder anderen de paarden Yfred Star en Felicita Leone, zij waren in het bezit van onze oom Gé en tante Len. We hebben die dag naast Marian op een duosulky gezeten. Eén van de weinige keren dat wij zelf de snelheid van paarden hebben mogen ervaren.

Het was een schitterende dag, maar wat ons vooral is bijgebleven: het regende! En wel de hele dag. Er zijn foto’s dat wij als verzopen katten staan te schuilen op een schoolplein. Vervelend? Welnee! Ongetwijfeld zullen wij die dag geklaagd hebben, wij waren tenslotte nog kinderen, maar in onze herinnering was het alleen maar leuk. Regelmatig hebben we het er nog over als ‘Groningen’ ter sprake komt. Die regen vergeten we echt nooit meer.

Ontvangst in het café door het bestuur van de Volksvermaken Roden.

Geen verrassing

Dat er uitgerekend voor deze zevende etappe rondom Roden en Groningen regen is voorspeld, kan ons dan ook niet deren. Wij moeten er zelfs een beetje om lachen, nemen extra droge kleren mee en houden een regenjas bij de hand. Vervelender is het dat Ruud de Groot zich heeft afgemeld. Maandag liet hij ons al weten twijfels te hebben, omdat hij ziek op bed lag. Dinsdag hakte hij definitief de knoop door om niet te gaan. Daarna mailde hij dat hij ons nog één keer had willen verrassen. Hij had een hotel gereserveerd en een huurfiets geregeld. Vandaag zou hij hebben meegefietst!

Naast het gemis van zijn gezelligheid merken wij dat het heel onhandig is. Wij hebben nu niet ons mooie spandoek en missen onze fotograaf. Dit betekent dat ik nu zelf foto’s moet maken, terwijl ik mijn telefoon ook gebruik voor de route en deze daarom vastzit aan het stuur van mijn fiets. Het is behelpen, helemaal wanneer ik vanwege de regen mijn telefoon in een plastic hoes moet stoppen.

Delegatie

’s Morgens om 08.45 uur is er nog geen sprake van regen en in een cafeetje aan de finish op de Norgerweg te Roden worden we ontvangen door een delegatie van Volksvermaken Roden, onder aanvoering van voorzitter Lammert Kalfsbeek

Al gauw komt de  coronacrisis ter sprake met de daarbij behorende onmogelijkheden. “Als het mag, dan gaan we organiseren. Mag het niet, dan houdt het op”, vertelt Lammert over de kortebaan in september die nog niet is geannuleerd. Al pratende komen er wat ideetjes omhoog. “We kunnen de biertappen over de baan verdelen. Aan de start is het vaak rustig. Daar kunnen we nog wel wat mensen kwijt. Verder zal de horeca ook zelf de anderhalve meter moeten handhaven.”

Poseren langs ‘de baan’ in Roden.

Ook de bestaande motorcrossbaan, als alternatieve locatie, komt aan bod. Als het aan de uitbater van het café ligt, zijn alle faciliteiten daar aanwezig. Het blijkt voor de vergunning echter nogal wat uit te maken of je daar een motorcrossevenement of een kortebaan organiseert. Hoewel wij moeite moeten doen om vanwege het dialect het gesprek te volgen, denken wij te begrijpen dat de kansen hier bijzonder klein zijn. Volksvermaken Roden is echter positief en dat gevoel nemen we mee wanneer we iets na negen uur op de fiets stappen. Het bestuur heeft gelukkig zelf een groot spandoek, dus de traditionele foto met het bestuur kunnen we gewoon maken. Daarna speelt Lammert de startplaat af. We zijn vertrokken!

Pensionstal

De eerste stop is na zo’n 11 kilometer bij Marian Vos en haar partner Bert Postema in Zevenhuizen. Wij kennen Marian vooral als voormalig trainster van de paarden van onze oom en tante. Er is altijd een hele goede band geweest tussen Marian, Bert en onze familie. En dat staat nog steeds als een huis, zo blijkt wanneer Marian verbaasd de deur voor ons opent. Enthousiast neemt ze ons samen met Bert mee door de stal die tegenwoordig dient voor paarden op rust. In de winter kunnen hier zomaar dertig paarden staan. Zo was kortebaancrack Zero Option Lane altijd een graag geziene gast in de winter. Hier laadde hij zich tot enkele jaren geleden op voor weer een nieuw kortebaanseizoen. Na de dood van eigenaar Wim van Schaik namen ook Marian en Bert als vrienden een deel van het eigenaarschap over.

Marian Vos en Bert Postema leiden ons rond over de pensionstal.

Momenteel staan er vier paarden. Het zijn er twee van Jeroen Engwerda en twee van Dion Tesselaar. Marian: “In de winter hebben we vooral veel paarden van Jeroen hier gehad. Het is heel mooi om te zien dat ze het nu zo goed doen, in eigen land maar ook in Zweden. Wij volgen deze paarden altijd met veel interesse. Als zij winnen, hebben wij daar ook veel plezier van.”

“Paarden krijgen hier rust na een lang koersseizoen. Maar de paarden die hier nu staan van Jeroen zijn pas gecastreerd”, vervolgt Marian. “Natuurlijk kunnen de trainers ze ook zelf in het land zetten, maar daar ervaren de paarden toch de drukte van de dagelijkse gang van zaken op stal. Hier is het heel rustig. Kijk maar om je heen. Bovendien hebben wij kleigrond en is het hooggelegen. De omstandigheden zijn ideaal voor de paarden.” Dat blijkt ook wel uit de resultaten van de paarden die hier ‘vakantie’ hebben gevierd. Velen begonnen daarna aan een zegereeks. Het is heus geen toeval.

Voor de koffie lopen we naar binnen bij ‘moe Vos’. De moeder van Marian is inmiddels bijna 97 jaar, maar nog altijd helder en kwiek. Nadat we binnenwandelen, aangekondigd als ‘hoog bezoek’, kijkt ze even vragend naar haar dochter. Wanneer mijn vader uitlegt wie we zijn, slaat ze verrast haar handen voor haar mond. “Dat is lang geleden”, zegt ze. We halen herinneringen op over de sport en de gouden dagen van Yfred Star. Ook die gekke corona komt aan bod en de gevolgen daarvan. Het noorden is er voorlopig aardig vanaf gekomen, maar de maatregelen hebben ook hier de boel lamgelegd. Marian en Bert zijn dan ook bezorgd over de gevolgen voor de sport. Hoewel we hier de afgelopen weken al aardig wat gesprekken over hebben gevoerd, kunnen we geen hoopgevend antwoord geven.

Regen

Na dit leuke bezoek, en wij weer op de fiets zitten, merken we pas dat het is gaan regenen. Net toen wij aankwamen bij Marian en Bert begon het al licht. Nu zullen we er dus echt aan moeten geloven. Gewapend met een regenjas trappen we onze kilometers weg. We fietsen naar Michel Roggen, de man die de afgelopen jaren als eigenaar de kortebaan domineert. In Noordwijk houden we goed de nummers van de huizen in de gaten, maar al snel blijkt dit niet nodig te zijn. Het huis heeft de naam ‘De Groningers’ groot op de voorkant staan.

Michel hebben we vooraf onze komst laten weten. Enthousiast komt hij naar buiten wanneer hij ons ziet aankomen. Zijn huis is een waar paleis. Zijn liefde voor de sport en het bijbehorende succes is goed zichtbaar. Hij toont ons de hal die vol hangt met foto’s van zijn (voormalige) paarden. Wij zijn onder indruk. Het blijkt echter lang niet alles te zijn. De kamer die volgt na de hal, doet dienst als kantoor, maar blijkt een heus drafsportmuseum. Het puilt uit met trofeeën en foto’s van alle paarden die ooit voor hem een koers hebben gewonnen. Voor nieuwe winnaars is er een probleem, er is niet meer plaats!

Poseren voor de stal aan huis bij Michel Roggen en Karen Schagen.

Wanneer we aan de koffie zitten en ook partner Karen is aangeschoven, blijkt dat Michel niet meer verwacht dat er dit jaar nog wordt gekortebaand. “Ik had zo’n twaalf paarden voor het nieuwe seizoen. Daar zat bijvoorbeeld ook nog een Smart Dilli bij. Die heeft vorig jaar te weinig laten zien, maar wilde ik toch nog een keer proberen. Nu we niet koersen, ben ik met zulke paarden gestopt. Ik heb er nu nog zo’n zeven staan. Geen één daarvan is in training. Het kost allemaal geld, terwijl er geen enkel uitzicht is op koersen.”

Hij mist de kortebanen enorm. “Ik vind het altijd zo gezellig. We gaan er vaak met een hele groep naar toe. Soms huren we een busje en gaan onderweg ergens eten. Op de baan hebben we de grootste lol. Ik kom vaak een aantal kilo’s aan tijdens het kortebaanseizoen. Maar, die train ik er daarna altijd weer vanaf. Ik heb een crosstrainer staan. Daarmee houd ik mezelf in beweging en op gewicht.”

Ook heeft Michel het druk met de bedrijven waarvan hij de eigenaar is, waaronder meerdere restaurants en cafés. Hij spreekt hardop zijn zorg en twijfels uit. De horeca heeft lang de deuren moeten sluiten. Zijn zaken zijn pas weer met veel restricties open. Hij begrijpt de problemen van de uitbaters, maar wil niet als bank dienen. Toch wil hij ze graag overeind houden. Zijn tuin onderhoudt hij zelf. En daar heeft hij, gezien de omvang, een hele klus aan. We lopen via het zwembad naar de tennisbaan. Daar hangen twee grote spandoeken van de paardensport, waaronder een foto van de kortebaan. Daarna toont hij de stal en het bijbehorende land.

Kortebaners heeft hij hier nu niet staan. Wel zien we, hoog in de stal, borden met namen van alle paarden die een keer of meer voor hem hebben gewonnen én een grote foto van Barbert, zijn favoriet. Laten we hopen dat we hem dit jaar nog aan het werk zien! We sluiten af voor de deuren van de stal met een foto en stappen daarna op de fiets richting Groningen.

Verkeerde kant

Hoewel, het blijkt al gauw dat wij de verkeerde kant op rijden. Ik heb mijn telefoon weer in het plastic gedaan, maar omdat deze vochtig is, is mijn scherm moeilijk te lezen. Ik dacht de lijn van de route te herkennen, maar het blijkt een stippellijn richting het dichtstbijzijnde fietsknooppunt te zijn. Omdat ik twijfel, besluiten we te stoppen en de telefoon uit het plastic te halen. We gaan inderdaad de verkeerde kant op! Wij draaien om en zitten even later weer op de route, maar omdat ook de bezoekjes zijn uitgelopen, liggen we ruim een half uur achter op het tijdschema. Wij schakelen daarom een tandje bij en gaan in volle vaart richting de hoofdstad van het noorden.

Tussendoor hebben we een tussenstop in Leek. We eten direct naast het parkeerterrein van de grasbaan in sneltreinvaart ons brood op. Omdat we bij een passerende vrouw ook nog informeren of we wel goed zitten, winnen we nauwelijks tijd terug. We zullen het vanaf nu, echt fietsend moeten goedmaken.

De route van Leek naar Groningen kunnen we het best omschrijven als landelijk. Een uur lang rijden we langs weilanden zonder ook maar iemand tegen te komen. Wie hier fietst, doet dat voor de lol. En met dit weer zijn dat er, behalve wij, niet zo heel veel. Gelukkig is het wel droger geworden en kunnen we de regenjas uitdoen. Ook het plastic gaat van de telefoon af. Verkeerd rijden is nu uitgesloten.

Het asfalt gaat over in een hobbelend landweggetje en een heel smal grindpaadje. Goed te doen voor de sportfiets van mijn vader. Ik moet op mijn stadsfiets alle zeilen bij zetten om in zijn wiel te blijven. Via Hoogkerk rijden we uiteindelijk de bewoonde wereld en Groningen in. Het contrast is groot. Des te verder we de stad inrijden, des te sneller het aantal mensen dat we tegenkomen zich verdubbelt. Op een gegeven moment zitten we midden in de stad en slaan het ene steegje na de andere in. We volgen de kortste route naar de Ossenmarkt, waar Harrie van Ham ons op staat te wachten.

Lokaties

Via Bondsvoorzitter Gerard Post Uiterweer zijn we in contact gekomen met Harrie. Hij is de initiatiefnemer van de kortebaan in Groningen die dit jaar op 28 augustus gehouden had moeten worden. Of dat los van de corona gelukt was, is echter zeer de vraag. Het bestuur van de Kortebaanbond sprak al snel haar twijfels uit over de datum, daags na Middenbeemster en drie dagen voor Schagen. “Wij kunnen niet uitwijken naar een andere dag”, zegt Harrie. “Wij willen hier weer net als vroeger gaan kortebanen tijdens Gronings Ontzet. En dat is elk jaar op 28 augustus. Als het nodig is om een beetje geld naar Noord-Holland over te maken om daar een kortebaan te verplaatsen, dan is het niet anders en zijn wij daartoe bereid.”

Wij blijken de eersten te zijn ‘uit de sport’ die hier de baan komen bekijken. De Nieuwe Boteringsestraat heeft zeker potentie. De weg is lang, lekker breed en er is een mooi park naast. De verkeersdrempels zijn wel een probleem. Op één na, denken wij, dat deze niet met zand kunnen worden gecompenseerd. Wanneer je dan de weg opmeet, is het parcours simpelweg te kort.

Wij bekijken de mogelijkheid voor een kortebaan op de Nieuwe Boteringsestraat in Groningen.

De alternatieve locatie is het Noorderplantsoen. Het is een fraai stadspark, maar of je hier kunt kortebanen… Helemaal aan het einde, tegenover een vijver, ontdekken wij een stuk dat misschien net lang genoeg is. Maar de weg is smal en bochtig. Eerlijk gezegd, zien wij het hier niet gebeuren. Wij vertellen onze bevindingen aan Harrie, die heeft moeten wachten omdat hij met de auto het park niet in kon. Hij is zichtbaar teleurgesteld. “De meest ideale locatie is het Zuiderdiep, maar dat levert te veel problemen op met de gemeente. Misschien moeten we daar toch nog eens serieus naar gaan kijken.”

Drafbaan

Helaas ligt het Zuiderdiep niet op onze route en moeten we door omdat we hebben afgesproken op de drafbaan in Groningen. Gedurende onze tocht staan we in contact met Sytske de Vries. Zij was als debutante vier jaar geleden verantwoordelijk voor die prachtige verrassing van Zero Option Lane in Santpoort. Tegenwoordig hoort ze bij de vaste pikeurs op de kortebaan. Zij zou ons ontvangen op de drafbaan als bestuurslid van de Koninklijke Harddraverij & Renvereniging Groningen. Vanmorgen moest ze echter onverwacht naar Duindigt voor haar renexamen. De SNDR kondigde deze pas twee dagen van tevoren aan. Ze had de hoop uitgesproken om op tijd terug te zijn, maar gedurende de dag blijkt dit helaas niet te lukken.

Nadat wij gefinisht zijn, heb ik nog even contact met haar. Zij spreekt haar zorg uit over de toekomst van de drafbaan nu de gemeente heeft aangegeven het Stadspark exclusief voor evenementen te willen gebruiken. Het terrein moet zich in de toekomst kunnen meten met bijvoorbeeld het Goffertpark in Nijmegen en het Zuiderpark in Den Haag. “De drafbaan is ooit aangelegd puur voor de sport. Het kost de gemeente bijna niets meer. We hebben in een jaar tijd 45 procent meer bezoekers en wedomzet gegenereerd. En toch moeten we wijken voor een festivalterrein, terwijl we ruimschoots hebben bewezen prima te kunnen samenwerken met dit soort evenementen. Er zijn genoeg dagen in een jaar om evenementen en koersdagen beiden een plek te geven. We hopen dat de gemeenteraad dit ook ziet en er op 9 september achter gaat staan. Ondanks dat de vooruitzichten niet goed zijn, gaan wij niet bij de pakken neerzitten. Wij zetten ons volledig in om er nog een fantastisch seizoen van te maken. De raadsleden zullen dan zien dat we niet halfdood zijn, maar nog volledig in leven.”

Samen met Bert van Dooyeweerd en Joop Visser voor de drafbaan in Groningen.

Zonde

Gronings bestuurslid Joop Visser is wel aanwezig op de drafbaan. Hij had ons hetzelfde beeld al grotendeels geschept. Hem kennen wij natuurlijk vooral als eigenaar op de kortebaan. Hij heeft zijn paarden op stal staan bij Caroline Aalbers. Dit jaar had hij zijn pijlen gericht op de paarden Juliette en Broer van Bremen. “Juliette hebben we speciaal voor de kortebaan aangeschaft. Gelukkig doet ze het nu heel goed op de langebaan, maar dat was natuurlijk niet de opzet. Het zou heel zonde zijn wanneer ze dit jaar als vierjarige niet kan kortebanen.”

Ook Bert van Dooyeweerd komt ons gedag zeggen. Hij is in Groningen om alles voor Runnerz gereed te maken voor de koersdag van zondag. Ook hij houdt hoop op een aantal kortebanen. “De kortebaan is de perfecte manier om de sport naar de mensen toe te brengen. Het zou mooi zijn wanneer er toch nog iets georganiseerd kan worden. Het liefst natuurlijk gewoon op de straat. Zonder publiek op een drafbaan is beter dan niets, maar de kortebaan is niet echt een geschikte sport voor een live-uitzending. Daarvoor duurt het te lang.”

Voor de poort van de drafbaan maken we nog een foto en rijden dan terug richting Roden. Onze geplande finishtijd is 15.00 uur. We hebben dan wel geen afspraken meer staan, we willen toch proberen deze tijd aan te houden. Al is het alleen maar om ook weer een beetje op tijd thuis te zijn. We moeten immers ook nog bijna 2,5 uur met de auto richting het westen.

De laatste kilometers gaan in zo’n 24 kilometer per uur, behoorlijk snel op een stadsfiets. Des te dichter we bij Roden komen, des te lichter de lucht wordt. Precies wanneer we Roden in rijden, begint de zon te schijnen. Laat het een voorbode zijn voor de maand september. Dan komen wij hier gewoon weer terug. Niet om te fietsen, maar voor de paarden!

Komende woensdag is Purmerend onze start- en finishplaats. We gaan dan onder andere naar Hoorn, Wognum en Middenbeemster.

Wij willen laten zien dat de drafbaan niet half dood is, maar nog volledig in leven

TipCompetitie

Ben je een echte kortebaankenner of houd je van een gokje? Doe dan mee met de TipCompetitie!

Word vriend of meer

Vanaf € 10,- per jaar houd je Kortebaandraverijen.nl online en krijg je meerdere extra's.